xs
xsm
sm
md
lg

AIT จับมือ World Toilet Organization จัด World Toilet Summit 2026 ผลักดันความร่วมมือระดับโลก ยกระดับสุขาภิบาลอย่างยั่งยืน

เผยแพร่:   ปรับปรุง:



ผนึกพลังนานาชาติรับมือวิกฤตสุขาภิบาลโลก หลังประชากร 3.4 พันล้านคนยังขาดการเข้าถึงบริการสุขาภิบาลที่ปลอดภัย ชูนวัตกรรมและการลงทุนเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตอย่างยั่งยืน

สถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย (AIT) โดยศูนย์ความเป็นเลิศด้านน้ำและสุขาภิบาล (Global Water and Sanitation Center: GWSC) ร่วมกับองค์การส้วมโลก (World Toilet Organization: WTO) กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข และกรุงเทพมหานคร จัดการประชุมสุดยอดส้วมโลก World Toilet Summit 2026 ระหว่างวันที่ 17-19 พฤศจิกายน 2569 ณ สถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย จังหวัดปทุมธานี เพื่อผนึกความร่วมมือจากภาครัฐ องค์กรระหว่างประเทศ สถาบันการเงิน ภาคธุรกิจ และนักวิชาการ ในการขับเคลื่อนการพัฒนาระบบสุขาภิบาลที่ปลอดภัย ทั่วถึง และยั่งยืน ภายใต้แนวคิด “Safe Toilets, Reused Resources, and Healthy Communities” หรือ “ห้องน้ำปลอดภัย การใช้ทรัพยากรหมุนเวียน และชุมชนสุขภาวะดี” โดยมุ่งเชื่อมโยงงานวิจัยและนวัตกรรมเข้ากับการกำหนดนโยบายและการลงทุน เพื่อผลักดันแนวทางแก้ไขปัญหาสุขาภิบาลที่สามารถนำไปใช้ได้จริงและขยายผลสู่ชุมชนต่าง ๆ ทั่วโลก อันจะนำไปสู่การยกระดับสุขอนามัย การรักษาสิ่งแวดล้อม และคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของประชาชนอย่างยั่งยืน

ศาสตราจารย์ ไผ่-ฉี ลี (Prof. Pai-Chi Li) อธิการบดีสถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย (AIT) กล่าวว่า “การเข้าถึงระบบสุขาภิบาลที่ปลอดภัยไม่ใช่เพียงเรื่องของสุขอนามัย แต่ยังเกี่ยวข้องกับศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ สุขภาพของประชาชน และความยั่งยืนของสิ่งแวดล้อม AIT เชื่อมั่นว่างานวิจัยและนวัตกรรมเป็นพลังสำคัญในการสร้างการเปลี่ยนแปลงที่ดีให้กับสังคม การประชุมครั้งนี้จึงเป็นเวทีสำคัญในการเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างประเทศ และผลักดันองค์ความรู้จากงานวิจัยไปสู่การแก้ไขปัญหาที่เป็นรูปธรรม เพื่อขับเคลื่อนระบบสุขาภิบาลที่ยั่งยืนและยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนทั่วโลก”

แม้โลกจะมีความก้าวหน้าด้านการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง แต่การเข้าถึงระบบสุขาภิบาลที่ปลอดภัยยังคงเป็นความท้าทายสำคัญ โดยประชากรทั่วโลกราว 3.4 พันล้านคนยังไม่สามารถเข้าถึงบริการสุขาภิบาลที่ได้รับการจัดการอย่างปลอดภัย ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อสุขภาพ คุณภาพชีวิต และสิ่งแวดล้อม อีกทั้งการขยายตัวของเมืองและการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศยังเพิ่มความท้าทายในการพัฒนาระบบสุขาภิบาลให้เพียงพอและทั่วถึง การประชุม World Toilet Summit 2026 จึงมุ่งผลักดันให้สุขาภิบาลเป็นวาระสำคัญของการพัฒนาระดับโลก โดยส่งเสริมความร่วมมือด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี นโยบาย และการลงทุน เพื่อพัฒนาแนวทางแก้ไขปัญหาที่เหมาะสมกับแต่ละประเทศ สามารถนำไปปฏิบัติได้จริง และสนับสนุนการบรรลุเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนด้านน้ำสะอาดและการสุขาภิบาล (SDG 6)

การประชุมครั้งนี้ยังเป็นโอกาสสำคัญในการผลักดันความร่วมมือระดับนานาชาติสู่การดำเนินงานอย่างเป็นรูปธรรมในประเทศไทย โดยสถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย (AIT) กระทรวงสาธารณสุข และสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) มีกำหนดลงนามบันทึกความเข้าใจ (MoU) เพื่อร่วมกันจัดทำแผนการลงทุนและพัฒนาระบบจัดการสิ่งปฏิกูลในเมืองนำร่องของประเทศไทย มุ่งยกระดับการจัดการสุขาภิบาลเมืองให้มีประสิทธิภาพและยั่งยืน นอกจากนี้ ภายในงานยังมีการนำเสนอเทคโนโลยีและนวัตกรรมด้านสุขาภิบาล ทั้งการจัดการสิ่งปฏิกูล การนำของเสียกลับมาใช้ประโยชน์ตามแนวคิดเศรษฐกิจหมุนเวียน และการพัฒนาระบบสุขาภิบาลที่รองรับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ รวมถึงการสาธิตเทคโนโลยีต่างๆ เพื่อส่งเสริมการนำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์จริง และต่อยอดสู่การพัฒนาระบบสุขาภิบาลที่ตอบโจทย์ความต้องการของเมืองและชุมชนในภูมิภาคอย่างยั่งยืน

ด้านนายแพทย์ธิติ แสวงธรรม อธิบดีกรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข เน้นย้ำถึงความสำคัญของห้องน้ำสาธารณะที่สะอาด ปลอดภัย และทุกคนสามารถเข้าถึงได้ ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญในการส่งเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิตของประชาชน โดยกล่าวว่า “ห้องน้ำสาธารณะที่สะอาด ปลอดภัย และเข้าถึงได้อย่างทั่วถึง เป็นสิ่งจำเป็นต่อการดูแลสุขภาพของประชาชนและยกระดับคุณภาพชีวิต โดยเฉพาะในเมืองที่มีการขยายตัวอย่างรวดเร็วอย่างกรุงเทพมหานคร กรมอนามัยมุ่งมั่นยกระดับมาตรฐานห้องน้ำสาธารณะ พัฒนาระบบจัดการน้ำเสียและสิ่งปฏิกูลอย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมส่งเสริมการนำเทคโนโลยีและนวัตกรรมมาใช้ การประชุมครั้งนี้จึงเป็นโอกาสสำคัญในการเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างประเทศ และนำองค์ความรู้และนวัตกรรมไปสู่การปฏิบัติจริง เพื่อพัฒนาเมืองให้มีสุขภาวะที่ดีและเติบโตอย่างยั่งยืน”

AIT มุ่งนำงานวิจัยและนวัตกรรมมาช่วยแก้ไขปัญหาด้านสุขาภิบาลและยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน ผ่านการดำเนินงานของศูนย์ความเป็นเลิศด้านน้ำและสุขาภิบาล Global Water & Sanitation Center (GWSC) ซึ่งมีความเชี่ยวชาญด้านการวิจัย การพัฒนาบุคลากร และการสนับสนุนนโยบายด้านน้ำและสุขาภิบาลในภูมิภาคเอเชียและแอฟริกา การร่วมเป็นเจ้าภาพจัดการประชุม World Toilet Summit 2026 จึงเป็นโอกาสสำคัญในการเชื่อมโยงความร่วมมือระหว่างนักวิจัย ภาครัฐ องค์กรระหว่างประเทศ และภาคธุรกิจ เพื่อแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และผลักดันเทคโนโลยีสุขาภิบาลให้สามารถนำไปใช้แก้ปัญหาได้จริง โดยเฉพาะในพื้นที่ที่ประชาชนยังเข้าไม่ถึงบริการสุขาภิบาลที่ปลอดภัย พร้อมส่งเสริมการพัฒนาแนวทางจัดการสุขาภิบาลที่เหมาะสมกับแต่ละชุมชน และสามารถต่อยอดไปสู่การพัฒนาระบบสุขาภิบาลอย่างยั่งยืนในระดับภูมิภาคและระดับโลก 


มูลนิธิเกตส์ (Gates Foundation) ซึ่งเป็นพันธมิตรกับสถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย (AIT) มาตั้งแต่ปี 2555 และมีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนการก่อตั้งศูนย์ความเป็นเลิศด้านน้ำและสุขาภิบาล (Global Water & Sanitation Center: GWSC) ในปี 2565 เน้นย้ำถึงความสำคัญของการพัฒนาเทคโนโลยีและนวัตกรรมควบคู่กับการสร้างระบบสนับสนุนที่เอื้อต่อการนำไปใช้จริงและขยายผลในวงกว้าง

Ms. Sakshi Gudwani หัวหน้าฝ่ายน้ำ สุขาภิบาล และสุขอนามัยประจำภูมิภาคเอเชีย (WASH Asia Lead) มูลนิธิเกตส์ กล่าวว่า “ห้องปฏิบัติการ Living Lab ของ AIT เป็นตัวอย่างสำคัญของการเชื่อมโยงงานวิจัยกับการนำไปใช้จริง โดยเปิดโอกาสให้นักวิจัย ผู้ผลิต ผู้ให้บริการ และหน่วยงานภาครัฐ ร่วมกันทดสอบเทคโนโลยีและนวัตกรรมภายใต้สภาพแวดล้อมจริง ควบคู่กับการดำเนินงานของ GWSC ในการสนับสนุนด้านวิชาการแก่ภาครัฐและองค์กรพันธมิตรด้านการพัฒนา”

“เทคโนโลยีที่ไม่มีระบบรองรับอาจหยุดอยู่เพียงในห้องทดลอง ขณะที่ระบบที่ขาดเทคโนโลยีใหม่ก็ไม่สามารถสร้างนวัตกรรมเพื่อขยายผลได้ ทั้งสองส่วนจึงต้องพัฒนาไปพร้อมกัน เพื่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างเป็นรูปธรรม” Ms. Sakshi Gudwani กล่าวเพิ่มเติม พร้อมแสดงความหวังว่าการประชุมครั้งนี้จะนำไปสู่ความร่วมมือระหว่างเมืองต่าง ๆ นักวิจัย ภาคธุรกิจ และองค์กรด้านการพัฒนา เพื่อเสริมสร้างศักยภาพของภูมิภาคในการพัฒนานวัตกรรม ยกระดับการตัดสินใจ และเพิ่มประสิทธิภาพการให้บริการด้านสุขาภิบาลอย่างยั่งยืน

ด้าน Mr. Jack Sim ผู้ก่อตั้งองค์การส้วมโลก (World Toilet Organization: WTO) กล่าวถึงความสำเร็จตลอด 25 ปีของการขับเคลื่อนงานด้านสุขาภิบาลทั่วโลก ผ่านการรณรงค์สร้างความตระหนักรู้ การผลักดันนโยบาย และความร่วมมือระหว่างประเทศ โดยระบุว่า “ตลอดหลายปีที่ผ่านมา เราได้เห็นว่าการสร้างความตระหนักรู้ ความมุ่งมั่นเชิงนโยบาย และการลงทุน สามารถยกระดับระบบสุขาภิบาลและคุณภาพชีวิตของประชาชนได้อย่างแท้จริง เห็นได้จากการพัฒนาห้องน้ำสาธารณะในกรุงเทพมหานครและเมืองต่าง ๆ ซึ่งสะท้อนถึงพลังความร่วมมือของทุกภาคส่วน การประชุมครั้งนี้จึงเป็นโอกาสสำคัญในการแลกเปลี่ยนแนวทางแก้ไขปัญหา เสริมสร้างความร่วมมือ และเร่งขับเคลื่อนการพัฒนาระบบสุขาภิบาลทั่วโลก”

ศาสตราจารย์ ดร.ธรรมรัตน์ คุตตะเทพ ผู้อำนวยการร่วมศูนย์ความเป็นเลิศด้านน้ำและสุขาภิบาล (AIT-GWSC) เน้นย้ำถึงบทบาทของงานวิจัยและนวัตกรรมในการแก้ไขปัญหาสุขาภิบาลอย่างครบวงจร โดยกล่าวว่า “การทำให้ประชาชนเข้าถึงห้องน้ำเป็นเพียงจุดเริ่มต้น แต่ความท้าทายสำคัญคือการบำบัดและจัดการสิ่งปฏิกูลอย่างปลอดภัย การประชุมครั้งนี้จึงมุ่งเชื่อมโยงนักวิจัย ภาครัฐ และภาคอุตสาหกรรม เพื่อแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ พัฒนาเทคโนโลยีสุขาภิบาล และส่งเสริมการลงทุนในนวัตกรรมที่สามารถนำไปใช้ได้จริง มีต้นทุนที่เหมาะสม และช่วยปกป้องสุขภาพของประชาชนและสิ่งแวดล้อม”

ทั้งนี้ การประชุม World Toilet Summit 2026 เป็นเวทีระดับนานาชาติที่เปิดโอกาสให้ผู้กำหนดนโยบาย นักวิจัย ผู้เชี่ยวชาญ และภาคเอกชน ร่วมแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ เทคโนโลยี และแนวทางการพัฒนาระบบสุขาภิบาล ตลอดจนส่งเสริมการมีส่วนร่วมของชุมชน เพื่อผลักดันความร่วมมือไปสู่การดำเนินงานที่เป็นรูปธรรม และขยายการเข้าถึงบริการสุขาภิบาลที่ปลอดภัยอย่างทั่วถึง

การประชุมจะสิ้นสุดลงในวันที่ 19 พฤศจิกายน 2569 ซึ่งตรงกับ วันส้วมโลก (World Toilet Day) โดยมีกำหนดนำเสนอปฏิญญาการประชุมและข้อเรียกร้องให้ดำเนินการ (Conference Declaration and Call to Action) เพื่อผลักดันความร่วมมือด้านนโยบาย การลงทุน และนวัตกรรม ตลอดจนส่งเสริมการจัดการของเสียและการนำทรัพยากรกลับมาใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน

ความร่วมมือจากผู้เชี่ยวชาญและองค์กรพันธมิตรทั่วโลกในครั้งนี้ คาดว่าจะช่วยเร่งลดความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงบริการสุขาภิบาล ส่งเสริมการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานที่ยั่งยืน และขยายความร่วมมือระหว่างภาครัฐ สถาบันวิจัย องค์กรด้านการพัฒนา และภาคเอกชน เพื่อขับเคลื่อนองค์ความรู้และนวัตกรรมสู่การแก้ไขปัญหาที่เป็นรูปธรรม พร้อมยกระดับคุณภาพชีวิตและสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีให้กับประชาชนทั้งในปัจจุบันและอนาคต