สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) เปิดรับฟังความคิดเห็นต่อหลักการเกี่ยวกับรายละเอียดของแบบทดสอบความเข้าใจเกี่ยวกับการลงทุน (Knowledge Test) ที่ผู้ให้บริการระบบเสนอขายโทเคนดิจิทัล (ICO portal) ต้องจัดให้ผู้ลงทุนทำก่อนจองซื้อ เป้าหมายคือให้ผู้ลงทุนเข้าใจลักษณะและความเสี่ยงของโทเคนดิจิทัลอย่างรอบด้านก่อนจ่ายเงินจริง ก.ล.ต. หารือร่วมกับสมาคมการค้าผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลไทย (TDO) เพื่อวางกรอบเนื้อหาขั้นต่ำให้เป็นมาตรฐานเทียบเคียงกันทั้งอุตสาหกรรม กรอบดังกล่าวครอบคลุมหกหัวข้อหลัก ตั้งแต่สิทธิของผู้ลงทุน เทคโนโลยีบล็อกเชน กระเป๋าสินทรัพย์ดิจิทัล ไปจนถึงความต่างระหว่างตลาดแรกและตลาดรอง ผู้สนใจแสดงความเห็นได้ถึงวันที่ 25 พฤศจิกายน พ.ศ. 2569
เงินที่ไหลเข้าสู่โทเคนดิจิทัลจะอยู่ได้อย่างปลอดภัยก็ต่อเมื่อคนจ่ายเงินรู้ว่าตัวเองกำลังซื้ออะไร และรู้ว่าจะเสียอะไรได้บ้าง ด่านแรกที่ ก.ล.ต. เลือกตั้งขึ้นจึงไม่ใช่การจำกัดว่าใครซื้อได้ แต่เป็นการบังคับให้ผู้ซื้อต้องผ่านการวัดความเข้าใจเสียก่อน
ก.ล.ต. เปิดรับฟังความคิดเห็นต่อหลักการเกี่ยวกับรายละเอียดในแบบทดสอบ Knowledge Test ที่ ICO portal ต้องจัดให้ผู้ลงทุนทำก่อนจองซื้อโทเคนดิจิทัล เจตนาที่ระบุไว้ชัดคือส่งเสริมให้ผู้ลงทุนมีความเข้าใจในลักษณะและความเสี่ยงของโทเคนดิจิทัลอย่างเหมาะสมและรอบด้านก่อนตัดสินใจลงทุน
ที่มาของหลักเกณฑ์นี้ไม่ได้เกิดจากการร่างฝ่ายเดียว ก.ล.ต. และสมาคมการค้าผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลไทย (TDO) หารือร่วมกันเพื่อกำหนดกรอบเนื้อหาขั้นต่ำของแบบทดสอบ โดยตั้งเป้าให้เป็นมาตรฐานเทียบเคียงกันได้ทั้งอุตสาหกรรม จากนั้น ก.ล.ต. จึงวางหลักเกณฑ์เกี่ยวกับแบบทดสอบ Knowledge Test ที่ ICO portal ต้องจัดให้ผู้ลงทุน ซึ่งมีสาระสำคัญสองข้อ
ข้อแรกคือกรอบเนื้อหาของแบบทดสอบ ซึ่งอย่างน้อยต้องครอบคลุมหกเรื่อง ได้แก่ โทเคนดิจิทัลและสิทธิของผู้ลงทุน เทคโนโลยีบล็อกเชน (Blockchain) กระเป๋าสินทรัพย์ดิจิทัล (Wallet) ช่องทางการศึกษาข้อมูลโครงการและการตัดสินใจก่อนลงทุน ความเสี่ยงและข้อจำกัดในการลงทุน และความแตกต่างระหว่างตลาดแรกและตลาดรอง เมื่อไล่ดูทั้งหกหัวข้อ จะเห็นว่าโจทย์ถูกวางให้ครอบคลุมตลอดเส้นทางของผู้ลงทุน ตั้งแต่ตัวสินทรัพย์ เทคโนโลยีเบื้องหลัง การเก็บรักษา การหาข้อมูลก่อนซื้อ ความเสี่ยง ไปจนถึงโครงสร้างตลาดที่โทเคนจะถูกซื้อขายต่อ
ข้อที่สองคือเรื่องการออกแบบข้อสอบ ICO portal ออกแบบชุดคำถามในแบบทดสอบเองได้ตามแนวทางที่สมาคม TDO กำหนด แต่อย่างน้อยต้องมีหัวข้อครบตามกรอบในข้อแรก ประเด็นสำคัญคือกรอบนี้เป็นพื้นขั้นต่ำ ไม่ใช่เพดาน และเปิดช่องให้แต่ละ portal ใส่รายละเอียดของตัวเอง ในรายละเอียดที่ ก.ล.ต. แถลงออกมา ยังไม่ปรากฏเรื่องจำนวนข้อหรือเกณฑ์การทำแบบทดสอบ ตลาดจึงต้องจับตาว่าเอกสารรับฟังความเห็นฉบับเต็มจะลงลึกถึงระดับใด และความเข้มข้นของข้อสอบในแต่ละ portal จะต่างกันมากน้อยเพียงไร
ก.ล.ต. เผยแพร่เอกสารรับฟังความคิดเห็นเกี่ยวกับหลักการดังกล่าวไว้สองช่องทาง ช่องทางแรกคือ เว็บไซต์ ก.ล.ต. ช่องทางที่สองคือ ระบบกลางทางกฎหมาย ผู้ที่เกี่ยวข้องและผู้สนใจแสดงความเห็นผ่านสองเว็บไซต์นี้ได้โดยตรง หรือส่งทางอีเมลไปที่ kewalee@sec.or.th และ perapong@sec.or.th ภายในวันที่ 25 พฤศจิกายน พ.ศ. 2569
เวลาที่เหลือสำหรับการส่งเสียงจึงมีไม่มาก ผู้ประกอบการ ICO portal และผู้ลงทุนที่ต้องเป็นฝ่ายทำแบบทดสอบนี้จริง คือคนที่ควรอ่านเอกสารฉบับเต็มก่อนหลักเกณฑ์จะถูกวางเป็นมาตรฐาน เพราะถ้อยคำที่เปิดช่องให้แต่ละ portal ออกแบบชุดคำถามเอง จะเป็นตัวชี้ว่าด่านความรู้ด่านนี้จะเป็นเกราะป้องกันที่ใช้งานได้จริง หรือเป็นเพียงขั้นตอนที่ผู้ลงทุนกดผ่านไปเพื่อไปสู่หน้าจองซื้อ