ชื่อของแบรนด์ ZEISS กลับมาปรากฎบนหน้าข่าวอีกครั้ง หลังมีเหตุคดี "โทน บางแค" ฉ้อโกงประชาชน จากการโฆษณาจำหน่ายกล้องส่องพระรุ่น Zeiss Blue Marine ที่เป็นโปรเจกต์พิเศษราคาสูง โดยอ้างว่าเป็นความร่วมมือกับ ZEISS แต่ในความเป็นจริงเป็นการร่วมมือกับตัวแทนจำหน่ายในไทยเท่านั้น
ลองย้อนไปดูว่าในตลาดโทรศัพท์มือถือปีลึก ที่แบรนด์ ZEISS มีการทำงานร่วมกันกับแบรนด์มือถือตั้งแต่ Nokia ย้อนไปในปี 2005 ต่อเนื่องไปจนถึงการทำงานกับ Sony และมาต่อที่ vivo ในปัจจุบันว่า ความร่วมมือระหว่าง ZEISS และแบรนด์มือถือมีที่มาที่ไปอย่างไรบ้าง
ยุคบุกเบิก Nokia นวัตกรรมออปติกบนโทรศัพท์
จุดเริ่มต้นความร่วมมือระหว่าง ZEISS และผู้ผลิตโทรศัพท์มือถือเกิดขึ้นอย่างเป็นทางการในปี 2005 ร่วมกับ Nokia ผ่านการเปิดตัวรุ่น Nokia N90 ซึ่งถือเป็นมือถือรุ่นแรกของโลกที่ใช้ชิ้นเลนส์ Carl Zeiss Tessar f/2.9 ความละเอียด 2. ล้านพิกเซล ก่อนจะต่อยอดสู่นวัตกรรมซูม 3 เท่าในรุ่น N93 และ N93i ในปี 2006
ขณะเดียวกัน ในยุคทองของระบบปฏิบัติการ Symbian Nokia ยังได้ชูศักยภาพของเลนส์ Carl Zeiss ในรุ่น Nokia N95 ความละเอียด 5 ล้านพิกเซล และ N82 ที่เพิ่มไฟแฟลช Xenon ระดับมืออาชีพ
ก่อนที่ เทคโนโลยีของ ZEISS ได้สร้างหมุดหมายสำคัญอีกครั้งในรุ่น Nokia 808 PureView ปี 2012 ด้วยเซนเซอร์ขนาดใหญ่ 1/1.2 นิ้ว ความละเอียด 41 ล้านพิกเซล ควบคู่กับชิ้นเลนส์ Carl Zeiss All-Aspherical 5 ชิ้น ที่ได้รับความนิยมอย่างมากในไทยเวลานั้น
ก่อนจะส่งต่อไปยังตระกูล Windows Phone อย่าง Nokia Lumia 920 ซึ่งเป็นรุ่นแรกที่นำระบบป้องกันภาพสั่นไหว (OIS) มาใช้ร่วมกับชุดเลนส์ ZEISS อย่างไรก็ตาม ความร่วมมือรูปแบบ Non-exclusive ระหว่าง HMD Global และ ZEISS ได้สิ้นสุดลงเป็นทางการในปี 2021 โดยมี Nokia XR20 เป็นรุ่นสุดท้ายที่มีการประดับโลโก้ ZEISS
Sony Xperia จากกล้องโปรสู่สมาร์ทโฟน
ถัดมาในยุค Sony ความสัมพันธ์กับ ZEISS ซึ่งมีความเชี่ยวชาญร่วมกันในฝั่งกล้องดิจิทัลระดับมืออาชีพ ได้ขยายตัวมาสู่สมาร์ทโฟนตระกูล Xperia ในเดือนกุมภาพันธ์ 2020 ประเดิมด้วย Sony Xperia 1 II ที่นำเทคโนโลยีการเคลือบสารลดแสงสะท้อนและความหน่วงแสงอย่าง ZEISS T* (T-Star) Coating มาใช้งานเป็นรุ่นแรก
ต่อมาในปี 2021 Sony ได้ยกระดับฮาร์ดแวร์ด้วย Xperia PRO-I ที่จับคู่เซนเซอร์ขนาด 1 นิ้ว (Exmor RS) เข้ากับเลนส์ ZEISS Tessar T* 24mm ซึ่งรองรับการปรับรูรับแสงได้สองระดับ (f/2.0 และ f/4.0) พร้อมทั้งพัฒนาชุดเลนส์ซูม Periscope แบบเปลี่ยนระยะได้อย่างต่อเนื่อง 85-170 มม. ในรุ่นเรือธงล่าสุดอย่าง Xperia 1 VI และ Xperia 1 VII ช่วยรักษาความเป็นผู้นำในกลุ่มผู้ใช้ระดับมืออาชีพที่ต้องการคุณภาพไฟล์ภาพขั้นสูง
vivo ร่วมพัฒนาระบบถ่ายภาพยุค AI
แบรนด์สมาร์ทโฟนล่าสุดที่ทำงานร่วมกับ ZEISS คือ vivo ที่ประกาศความเป็นหุ้นส่วนเชิงยุทธศาสตร์ระดับโลกกับ ZEISS ในเดือนธันวาคม 2020 ซึ่งถือเป็นการปรับเปลี่ยนรูปแบบจากการซื้อชิ้นส่วน ไปสู่การตั้งห้องปฏิบัติการร่วม "vivo ZEISS Joint Imaging Lab" เพื่อร่วมพัฒนาระบบฮาร์ดแวร์ ชิปประมวลผลภาพ และอัลกอริทึมถ่ายภาพแบบครบวงจร
กลยุทธ์ดังกล่าวส่งให้ซีรีส์ vivo X60 ประสบความสำเร็จในการเปิดตัวระบบ vivo ZEISS Co-engineered Imaging System พร้อมจำลองโบเก้ภาพพอร์ตเทรตระดับคลาสสิกอย่าง ZEISS Biotar และได้ขยายสารเคลือบ ZEISS T* ไปยังทุกเลนส์ในซีรีส์ X70 และ X80
ขณะที่ซีรีส์ X100 และ X200 ได้นำเลนส์ความคลาดเคลื่อนสีต่ำ ZEISS APO Floating Telephoto ความละเอียดสูง 200MP มาใช้ พร้อมถ่ายทอดเทคโนโลยี ZEISS Multifocal Portrait ก่อนขยายไปยังไลน์อัปสมาร์ทโฟนระดับกลางตระกูล V ซีรีส์ เพื่อเข้าถึงผู้บริโภคในวงกว้าง
ตลอดระยะเวลากว่า 20 ปีที่ผ่านมา วิวัฒนาการของ ZEISS บนสมาร์ทโฟนไม่ได้อยู่แค่การผลิตชิ้นเลนส์ให้กับแบรนด์มือถือ แต่เข้าไปร่วมตั้งศูนย์วิจัยและพัฒนาเลนส์กล้องร่วมกัน รวมถึงการคิดค้นชิปประมวลผลภาพในยุคที่ AI เข้ามามีบทบาทในการทำงานมากขึ้น ช่วยลดช่องว่างระหว่างกล้องสมาร์ทโฟน และกล้องถ่ายภาพมืออาชีพไปด้วย