กรมการค้าต่างประเทศเผยส่งออกข้าวไทย 6 เดือน ปี 69 มีปริมาณ 3.28 ล้านตัน ลด 18.81% มูลค่า 1,911 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ลด 20.51% เหตุข้าวในตลาดโลกมีสูง แข่งขันราคารุนแรง สงครามตะวันออกกลาง ทำยอดไปอิรักวูบ และข้าวไทยราคาสูงกว่าคู่แข่ง คาดเอลนีโญ ทำหลายประเทศซื้อข้าวพุ่ง และเพิ่มความมั่นคงทางอาหาร บวกแผนเร่งหาตลาด ทั้งมาเลเซีย ฟิลิปปินส์ แอฟริกาใต้ คองโก และโมซัมบิก จะช่วยเพิ่มยอดส่งออก ดันทั้งปีเข้าเป้า 7 ล้านตัน
นางอารดา เฟื่องทอง อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยว่า สถิติการส่งออกข้าวไทยในช่วง 6 เดือนของปี 2569 (ม.ค.-มิ.ย.) มีปริมาณ 3.28 ล้านตัน ลดลง 18.81% มูลค่า 1,911 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 60,387 ล้านบาท) ลดลง 20.51% โดยมีสาเหตุจากปริมาณข้าวในตลาดโลกที่อยู่ในระดับสูง ส่งผลให้มีการแข่งขันด้านราคา อีกทั้งสถานการณ์ความขัดแย้งในภูมิภาคตะวันออกกลาง ที่ส่งผลกระทบต่อการส่งออกข้าวไทยไปยังตลาดสำคัญอย่างอิรัก ที่มีปริมาณส่งออกเดิมสูงถึง 1 ล้านตัน ซึ่งหยุดชะงักลงตั้งแต่เดือน มี.ค.2569 และราคาข้าวไทยสูงกว่าคู่แข่ง จากต้นทุนพลังงาน ค่าขนส่งและการผลิตที่สูงขึ้น
ทั้งนี้ แม้ภาพรวมตลาดข้าวโลก ยังมีการแข่งขันสูงจากปัจจัยกดดันจากผลผลิตข้าวโลกที่มีปริมาณมาก แต่แนวโน้มการเกิดภาวะภัยแล้งจากปรากฏการณ์เอลนีโญ ส่งผลให้หลายประเทศผู้นำเข้าพิจารณานำเข้าข้าวเพิ่มเพื่อรองรับกับความเสี่ยงดังกล่าวและเพิ่มความมั่นคงทางอาหารภายในประเทศ ถือเป็นสัญญาณเชิงบวกด้านการส่งออกข้าวของไทย และกรมยังมีแผนหาตลาดทดแทนตลาดอิรัก โดยมุ่งส่งออกไปยังภูมิภาคเอเชีย เช่น มาเลเซีย และฟิลิปปินส์ และภูมิภาคแอฟริกา เช่น แอฟริกาใต้ สาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก และโมซัมบิก
ขณะเดียวกัน จะเดินหน้านำคณะผู้แทนภาครัฐและเอกชนเดินทางพบผู้นำเข้าข้าวสำคัญ เช่น ฟิลิปปินส์และมาเลเซีย โดยได้เดินทางไปแล้วระหว่างวันที่ 2–6 ส.ค.2569 และเร่งรัดเจรจาผลักดันการซื้อขายข้าวแบบรัฐต่อรัฐ (G to G) กับ COFCO รัฐวิสาหกิจของจีน เพื่อให้ซื้อข้าวไทยเพิ่มขึ้น หลังจากได้ตกลงซื้อขายกันไว้ที่ 5 แสนตัน และมีการส่งมอบไปแล้ว 4 หมื่นตัน เมื่อช่วงเดือน มี.ค.2569 ที่ผ่านมา โดยอยู่ระหว่างการเจรจาตกลงราคาและการส่งมอบงวดต่อไป
“กรมจะเดินหน้าสร้างความเชื่อมั่นในศักยภาพการเป็นแหล่งผลิตและส่งออกข้าวคุณภาพที่สำคัญของโลก และการส่งมอบข้าวตามสัญญาที่ทันต่อความต้องการตามกำหนดเวลาของผู้ซื้อ รวมทั้งจะเร่งดำเนินการส่งเสริมตลาดและผลักดันการส่งออกข้าวไทยอย่างต่อเนื่องในหลายภูมิภาค เพื่อลดความเสี่ยงจากการพึ่งพาตลาดใดตลาดหนึ่ง และกระตุ้นให้เกิดคำสั่งซื้อรองรับผลผลิตข้าวไทย โดยมั่นใจว่า จากแผนการทำตลาด และความต้องการข้าวไทยที่เพิ่มขึ้น จะช่วยผลักดันให้การส่งออกข้าวไทยในปีนี้เป็นไปตามเป้าที่ตั้งไว้ที่ 7 ล้านตัน”นางอารดากล่าว