โครงการ “เมืองต้นแบบอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคต” อ.จะนะ จ.สงขลา

เมื่อ 16 มิ.ย.69 นายอนุทิน ชาญวีรกูล รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย เป็นประธานการประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) โดยที่ประชุมมีมติเห็นชอบผลการจัดทำการประเมินสิ่งแวดล้อมระดับยุทธศาสตร์ (Strategic Environmental Assessment: SEA) สำหรับแผนแม่บทการพัฒนาเชิงพื้นที่ของจังหวัดสงขลาและปัตตานี

การดำเนินการดังกล่าวถือเป็นวาระแห่งชาติ ที่มุ่งพลิกโฉมเศรษฐกิจภาคใต้ตอนล่าง ให้ก้าวสู่การเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจสำคัญของภูมิภาคและของประเทศในอนาคต กระตุ้นให้เกิดการจ้างงานและการใช้ผลผลิตทางการเกษตร เชื่อมโยงกับเศรษฐกิจฐานราก ก่อให้เกิดการสร้างงานสร้างอาชีพให้กับประชาชน นักเรียน และนักศึกษาในพื้นที่ ช่วยลดปัญหาการว่างงาน อันเป็นปัจจัยสำคัญหนึ่งที่นำไปสู่ความไม่สงบ ความรุนแรง และเป็นอันตรายต่อชีวิตและทรัพย์สิน โดยเฉพาะในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ (จชต.) ได้แก่ จังหวัดยะลา จังหวัดปัตตานี และจังหวัดนราธิวาส รวมไปถึงพื้นที่ 4 อำเภอ ของจังหวัดสงขลา ได้แก่ อำเภอเทพา อำเภอสะบ้าย้อย อำเภอจะนะ และอำเภอนาทวี

ที่ผ่านมาปรากฏข้อมูลชัดเจนว่า จชต.ขาดการลงทุนของภาคเอกชนในธุรกิจขนาดใหญ่มาเป็นระยะเวลาหลายปีต่อเนื่อง ส่งผลให้เศรษฐกิจของ จชต.ไม่มีการพัฒนาเท่าที่ควร

โครงการนี้ดำเนินการภายใต้คณะกรรมการยุทธศาสตร์ด้านการพัฒนาจังหวัดชายแดนภาคใต้ (กพต.) มียุทธศาสตร์เป้าหมายในการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมใน จชต.ให้เกิดสันติสุข ได้นำเสนอโครงการเมืองต้นแบบ “สามเหลี่ยมมั่งคั่ง มั่นคง ยั่งยืน” ไปสู่เมืองต้นแบบที่ 4 “เมืองต้นแบบอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคต” ที่ อ.จะนะ จ.สงขลา (โครงการฯ) และ ครม.ได้มีมติให้ความเห็นชอบให้มีการดำเนินงาน เมื่อวันที่ 7 พ.ค.62

ครม.มีมติเห็นชอบให้ บริษัท ทีพีไอ โพลีน เพาเวอร์ จำกัด (มหาชน) ลงทุนเข้าร่วมดำเนินงานโครงการฯ ร่วมกับ ศอ.บต. เพื่อขับเคลื่อนโครงการเมืองต้นแบบที่ 4 อ.จะนะ จ.สงขลา ในการประชุม กพต. ครั้งที่ 1/2562 เมื่อวันที่ 31 ต.ค.62 และต่อมา กพต. ได้นำเสนอ ครม.ให้รับทราบ และอนุมัติในการประชุม ครม. เมื่อวันที่ 21 ม.ค.63 โดยโครงการฯ ที่บริษัท ทีพีไอ โพลีน จำกัด (มหาชน) จะลงทุนมี 6 กิจกรรมหลัก คือ

1. โครงการท่าเรือน้ำลึก

2. โครงการอุตสาหกรรม (สวนอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคต)

3. โครงการอุตสาหกรรมเกษตร

4. โครงการโรงไฟฟ้า ที่จะจัดทำศูนย์กลางผลิตไฟฟ้า ให้มีความมั่นคง พึ่งพาไฟฟ้าซึ่งกันและกัน ทั้งที่ใช้ในอุตสาหกรรม และใช้ทั่วไปในภาคใต้ โดยกำหนดว่าจะจัดสร้างโรงไฟฟ้าพลัง ความร้อนร่วมใช้ก๊าซธรรมชาติเหลวนำเข้า ขนาด 1,700 เมกะวัตต์ ในพื้นที่ 3 ตำบลที่เป็นพื้นที่โครงการฯ โรงไฟฟ้าชีวมวลขยะอุตสาหกรรม 200 เมกะวัตต์ พลังงานแสงอาทิตย์ 1,000 เมกะวัตต์ และพลังงานลม 800 เมกะวัตต์ ในพื้นที่

5. โครงการศูนย์กระจายสินค้า และขนส่งสินค้า

6. โครงการเมืองอัจฉริยะ (Smart City)

ศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) ได้ประสานงานความร่วมมือเพื่อดำเนินการตามมติ ครม. ในส่วนที่เกี่ยวข้องกับการสนับสนุนภาคเอกชนร่วมขับเคลื่อนโครงการเมืองต้นแบบอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคต กรณีเร่งรัดปรับเปลี่ยนผังการใช้ประโยชน์ที่ดิน ตามมติ ครม.เมื่อวันที่ 21 ม.ค.63 ซึ่งเห็นชอบและประกาศกำหนดให้ อ.จะนะ จ.สงขลา ในฐานะเมืองต้นแบบที่ 4 “เมืองอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคต” เป็นเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจตามมาตรา 10 แห่ง พ.ร.บ. ศอ.บต. และเห็นชอบสิทธิที่จะได้รับจากคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนเพื่อเริ่มการลงทุนทำโครงการฯ

แต่ต่อมาได้มีมติ ครม.วันที่ 14 ธ.ค.64 มอบหมายให้สำนักงาน สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้มีการจัดทำ SEA และแผนแม่บทต่างๆ โดยให้ทุกภาคส่วนเข้ามามีส่วนร่วมในการดำเนินการ และให้หน่วยงานของรัฐและทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้องรอผลการประเมิน SEA ให้เป็นที่ยุติก่อนดำเนินการต่อไป หน่วยงานของรัฐและทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้องต้องปฏิบัติตามมติ ครม. ยุติกิจกรรมทั้งหมดเกี่ยวกับโครงการฯ โดยหน่วยงานรัฐบาลที่เกี่ยวข้องมี ดังนี้

1. ศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) - ผู้ประสานงานและกำกับโครงการฯ

2. กรมโยธาธิการและผังเมือง กระทรวงมหาดไทย - ผู้มีหน้าที่แก้ไขผังเมืองเฉพาะตามมาตรา 35 แห่ง พ.ร.บ.การผังเมือง

3. คณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน - ผู้มีหน้าที่ให้การส่งเสริมการลงทุนในโครงการฯ

4. กรมเจ้าท่า กระทรวงคมนาคม - ผู้มีหน้าที่อนุมัติท่าเทียบเรือ และสิ่งรุกล้ำทางทะเล

5. คณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม - ผู้มีหน้าที่อนุมัติผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

6. ผู้ว่าราชการจังหวัดสงขลา – ผู้มีหน้าที่ในการประสานการแก้ไขผังเมือง กับกรมโยธาธิการ และผังเมือง

7. โยธาธิการและผังเมืองจังหวัดสงขลา - ผู้มีหน้าที่ในการประสานการแก้ไขผังเมือง

8. อุตสาหกรรมจังหวัดสงขลา กรมโรงงานอุตสาหกรรม กระทรวงอุตสาหกรรม – ผู้มีหน้าที่ออกใบอนุญาตตั้งโรงงาน

9. เทศบาลตําบลนาทับ องค์การบริหารส่วนตําบลตลิ่งชัน องค์การบริหารส่วนตําบลสะกอม องค์การบริหารส่วนตําบลจะโหนง อำเภอจะนะ จังหวัด สงขลา - ผู้มีหน้าที่เสนอการขอแก้ไขผังเมืองเฉพาะตามมาตรา 35 แห่ง พ.ร.บ.การผังเมือง

10. สำนักงานสิ่งแวดล้อม และควบคุมมลพิษที่ 16 (สคพ.16) - ผู้ดูแลสิ่งแวดล้อมประจำจังหวัด 11. คณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติ (กพช.) - ผู้มีหน้าที่ออกใบอนุญาตตั้งโรงงานไฟฟ้า

12. คณะกรรมการกํากับกิจการพลังงาน (กกพ.) - ผู้มีหน้าที่ออกใบอนุญาตตั้งโรงงานไฟฟ้า

13. สำนักงานพลังงานจังหวัดสงขลา กระทรวงพลังงาน - ผู้มีหน้าที่ออกใบอนุญาตตั้งโรงงานไฟฟ้า

14. ป่าไม้จังหวัดสงขลา กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม - ผู้มีหน้าที่เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อม

15. องค์การบริหารส่วนจังหวัดสงขลา - ผู้มีหน้าที่เกี่ยวกับการแก้ไขผังเมือง

16. อื่นๆ

จนถึงปัจจุบันหน่วยงานของรัฐและทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้องยังเข้าใจว่ารัฐบาลได้ยกเลิกโครงการพัฒนาภาคใต้ไปแล้ว เพราะถูกมติ ครม.สั่งให้หยุดกิจกรรมไปเกือบ 5 ปี ขณะนี้โครงการนี้ยังไม่สามารถดำเนินการต่อได้เพราะยังติดขัดด้วยอุปสรรคกฎหมาย และกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง ดังนี้

1. การจะแก้ไขผังเมืองรวมเดิม ปี พ.ศ. 2559 และฉบับใหม่ที่แก้ไขอยู่ ได้ผ่านกระบวนการทำแผนแก้ไขผังเมืองรวมไปแล้ว และกำลังจะนำเรื่องเข้าสู่ที่ประชุม ครม.เพื่อพิจารณาอนุมัติ ถ้าจะแก้ไขผังเมืองรวมจะต้องใช้ระยะเวลาการดำเนินการอีกอย่างน้อย 5 ปี เพื่อประกาศเป็นผังเมืองฉบับใหม่ ซึ่งจะทำให้โครงการไม่สามารถดำเนินการต่อไปได้

2. สำหรับการดำเนินงานตามแผนงาน/โครงการกรณีการขยายผลโครงการเมืองต้นแบบ “สามเหลี่ยมมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน” ไปสู่เมืองต้นแบบที่ 4 อ.จะนะ จ.สงขลา “เมืองต้นแบบอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคต” โดยเร่งรัดเพื่อการพัฒนาประเทศตามมติ ครม. วันที่ 16 มิ.ย.69 นั้น จำเป็นต้องใช้มาตรา 35 แห่ง พ.ร.บ.การผังเมือง แก้ไขผังเมืองเฉพาะ โดยอาศัยมาตรา 10 แห่ง พ.ร.บ. ศอ.บต. ซึ่งได้ผ่านมติ ครม.ไปแล้ว [มติ ครม. วันที่ 21 ม.ค.63 และวันที่ 18 ส.ค.63 ออกตาม กพต. เมื่อวันที่ 31 ต.ค.62 ที่กำหนดให้มีการแก้ไขผังเมืองปี พ.ศ. 2559 ตามมาตรา 35 แห่ง พ.ร.บ.การผังเมืองโดยใช้มาตรา 10 แห่ง พ.ร.บ.การบริหารราชการจังหวัดชายแดนภาคใต้ พ.ศ. 2553] แต่ถูกชะลอไปโดยมติ ครม. เมื่อวันที่ 14 ธ.ค.64 เพื่อรอผลของ SEA ก่อน

เหตุอุปสรรคในการแก้ไขผังเมืองเฉพาะเกิดขึ้น เพราะเมื่อ SEA ได้รับการอนุมัติเห็นชอบตามมติ ครม.แล้ว เมื่อวันที่ 16 มิ.ย.69 ปรากฏว่าเป็นช่วงเวลาที่กรมโยธาธิการและผังเมืองแจ้งว่ากระบวนการแก้ไขผังเมืองรวมได้ผ่านการพิจารณาดำเนินการไปเรียบร้อยแล้ว ทางกรมโยธาธิการและผังเมืองจึงไม่สามารถแก้ไขผังเมืองรวมให้ได้ จึงมีเหตุผลความจำเป็นโดยเร่งด่วนที่จะต้องใช้มาตรา 35 แห่ง พ.ร.บ.การผังเมือง พ.ศ. 2562 รีบดำเนินการขอแก้ไขผังเมืองเฉพาะส่วนที่เป็นโครงการแผนลงทุนโครงการพัฒนาเมืองต้นแบบอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคตพื้นที่ชายฝั่งทะเลภาคใต้ Southern Seaboard อ.จะนะ จ.สงขลา ตามที่ได้รับอนุมัติโดยมติ ครม.โดยบัญญัติต่อท้ายผังเมืองรวม ปี พ.ศ. 2559 ที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน และในฉบับใหม่ที่จะนำเข้าขอมติอนุมัติจาก ครม. และประกาศใช้ในไม่ช้านี้

ทั้งนี้ เพื่อแก้ไขข้อติดขัดทางกฎหมายที่เป็นอุปสรรคต่อการลงทุน เนื่องจากตามกฎกระทรวงให้ใช้บังคับผังเมืองรวมจังหวัดสงขลา พ.ศ. 2559 ซึ่งตราขึ้นโดยผ่านกระบวนการศึกษาศักยภาพความเหมาะสมของพื้นที่และการมีส่วนร่วมรับฟังความคิดเห็นของประชาชนในขั้นตอนการวางและจัดทำผังเมืองรวมมาแล้วนั้น ได้กำหนดให้พื้นที่ส่วนใหญ่ในบริเวณตำบลจะโหนง ต.นาทับ ต.สะกอม และ ต.ตลิ่งชัน อ.จะนะ จ.สงขลา เป็นพื้นที่สีเขียวหรือเขตชนบทและเกษตรกรรม และมีข้อกำหนดห้ามดำเนินโครงการด้านอุตสาหกรรม ภาครัฐและเอกชนที่ต้องการลงทุนในพื้นที่ดังกล่าวจึงจำเป็นต้องขอแก้ไขผังเมืองเฉพาะ (โดยใช้มาตรา 35 แห่ง พ.ร.บ.การผังเมือง) เปลี่ยนแปลงประเภท และข้อกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดินในพื้นที่ 4 ตำบลของ อ.จะนะ ให้สามารถอนุมัติอนุญาตการประกอบกิจการด้านอุตสาหกรรมและโครงสร้างพื้นฐานที่เกี่ยวข้องให้ได้ก่อน เพื่อให้สามารถเดินหน้าโครงการต่อไปได้ตามแผนผังเมืองที่ขอแก้ไขเฉพาะผังการใช้ประโยชน์ที่ดินในเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจเมืองอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคต อ.จะนะ จ.สงขลา ของบริษัทฯ ที่ได้รับอนุมัติตามมติ ครม. มีรายละเอียด ดังนี้

1.พื้นที่สีเขียว และสีเขียวคาดขาวแก้เป็นพื้นที่ สีม่วง สำหรับที่ดินอุตสาหกรรม นิคมอุตสาหกรรมหรือสวนอุตสาหกรรมหรือเขตประกอบการอุตสาหกรรม รวมทั้งอาคารขนาดใหญ่สำหรับอุตสาหกรรม และท่าเรือ เพื่อนำเข้าก๊าซปิโตรเลียมเหลวสำหรับโรงไฟฟ้าก๊าซปิโตรเลียมเหลว พร้อมถังเก็บก๊าซเหลวตามโครงการที่ได้รับอนุมัติแล้ว

2. พื้นที่สีเขียวในบริเวณตำบลนาทับแก้เป็นพื้นที่ สีแดง สำหรับเมืองอัจฉริยะ

3. พื้นที่สีฟ้าแก้เป็นพื้นที่ สีม่วง ซึ่งใช้สร้างท่าเทียบเรือน้ำลึก และสิ่งล่วงล้ำทางน้ำได้

ดังนั้น เพื่อให้ส่วนราชการและหน่วยงานของรัฐสามารถดำเนินงานตามแผนงาน/โครงการต่าง ๆ ในความรับผิดชอบได้แล้วเสร็จบรรลุตามวัตถุประสงค์ที่ระบุไว้ในมติ ครม. อันจะส่งผลดีต่อการพัฒนาประเทศ การให้บริการสาธารณะในด้านต่างๆ การแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนจากการต้องรอการแก้ไขผังเมืองรวมออกไปอีก 5-6 ปี ซึ่งจะทำให้การพัฒนาประเทศเกิดความล่าช้า จึงจำเป็นที่รัฐบาลต้องให้ ศอ.บต. โดยเลขาฯ ศอ.บต. เริ่มปฏิบัติ ให้หน่วยงานราชการและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ประสานความร่วมมือกับหน่วยงานอื่นๆ ปฏิบัติการตามมติ ครม.เกี่ยวกับโครงการฯ และ พ.ร.บ.การบริหารราชการจังหวัดชายแดนภาคใต้ รวมทั้ง พ.ร.บ.การผังเมือง อันมีอธิบดีกรมโยธาธิการและผังเมืองเป็นแกนนำหลักในการดำเนินการแก้ไขคำประกาศท้ายผังเมืองปี 2559 และผังเมืองที่จะออกใหม่ตามมติ ครม.ในเร็ววันนี้ เพื่อความอยู่ดีกินดีของประชาชน โดยเฉพาะประชาชนทางภาคใต้ของประเทศ รวมทั้งจะเป็นผลดีต่อการขับเคลื่อนเศรษฐกิจในภาพรวมของประเทศไทยให้เจริญรุ่งเรืองมีความก้าวหน้าในด้านอุตสาหกรรมสมัยใหม่ พลังงาน การขนส่ง ทันกับยุคอุตสาหกรรมสมัยใหม่ที่ประเทศเพื่อนบ้านของไทยได้ดำเนินการไปล่วงหน้าแล้ว