วงการตลาดทุนโล่งอก! MSCI ผู้จัดทำดัชนีเบอร์หนึ่งของโลกประกาศ ‘ถอยกรูด’ พับแผนตัดสิทธิบริษัทที่ถือครองสินทรัพย์ดิจิทัลปริมาณมาก (Digital Asset Treasury Companies) ออกจากดัชนีอ้างอิง หลังโดนท้วงติงหนัก ยอมรับต้องกลับไปทำการบ้านใหม่เพื่อแยกแยะ ‘บริษัทลงทุน’ กับ ‘บริษัทประกอบธุรกิจ’ ให้ชัดเจน ส่งผลให้ยักษ์ใหญ่อย่าง ‘MicroStrategy’ ยังเหนียวแน่นในดัชนีต่อไป รอดพ้นวิกฤตถูกกองทุน Passive เทขายหุ้นมูลค่ามหาศาล
กลายเป็นข่าวดีที่ช่วยกู้ความเชื่อมั่นให้กับหุ้นกลุ่มที่เกี่ยวข้องกับคริปโทเคอร์เรนซี เมื่อ MSCI ผู้ให้บริการจัดทำดัชนีระดับโลก ตัดสินใจยกเลิกแผนการที่จะคัดรายชื่อบริษัทกลุ่ม “Digital Asset Treasury Companies” หรือบริษัทที่มีการถือครองสินทรัพย์ดิจิทัลเป็นสัดส่วนสูง ออกจากดัชนีหุ้นสากล โดยเลือกที่จะทบทวนวิธีการประเมินบริษัทเหล่านี้ใหม่อีกครั้ง แทนการตัดสิทธิดื้อๆ
รื้อแผนใหม่ แต่ยังไม่ล้มแผน ‘ตัดหางปล่อยวัด’
MSCI ระบุชัดเจนเมื่อวันอังคารว่า จะยังคงใช้เกณฑ์ปัจจุบันสำหรับบริษัทที่อยู่ในรายชื่อ Digital Asset Treasury Companies (ซึ่งหมายถึงบริษัทที่ถือครองสินทรัพย์ดิจิทัลเกิน 50% ของสินทรัพย์รวม) ต่อไปในการทบทวนดัชนีรอบเดือนกุมภาพันธ์ 2569
เหตุผลเบื้องหลังการกลับลำครั้งนี้คือ MSCI ได้รับฟังเสียงสะท้อนจากนักลงทุนที่กังวลว่า การแยกแยะระหว่าง “บริษัทลงทุน” (Investment Companies) กับ “บริษัทที่ถือครองสินทรัพย์ดิจิทัลเพื่อการดำเนินงาน” (Operational Holding) นั้นมีความซับซ้อนและต้องใช้ความระมัดระวัง ทาง MSCI จึงยอมรับว่าต้องมีการศึกษาวิจัยและหารือกับผู้ร่วมตลาดเพิ่มเติม เพื่อกำหนดเกณฑ์ชี้วัดใหม่ที่เหมาะสมกว่านี้
MicroStrategy ตีปีกรับชัยชนะ
ทันทีที่ข่าวแพร่สะพัด หุ้นของ Strategy (MicroStrategy) ซึ่งเป็นเป้าหมายใหญ่ที่สุดของประเด็นนี้ ก็ตอบรับด้วยการดีดตัวขึ้นราว 6% ในช่วง After-hours trading ทั้งที่ก่อนหน้านี้ราคาหุ้นร่วงลงมาหนักถึง 47.5% ในปี 2568
ทางบริษัทรีบออกมาขานรับข่าวดีผ่านแพลตฟอร์ม X โดยระบุว่า “MSCI ยืนยันแล้วว่า Digital Asset Treasury Companies จะยังคงอยู่ในดัชนี MSCI สำหรับการรีวิวรอบ ก.พ. 2569 นี่คือผลลัพธ์ที่แข็งแกร่งสำหรับความเป็นกลางของการจัดทำดัชนีและความเป็นจริงทางเศรษฐกิจ”
ก่อนหน้านี้ ผู้บริหารระดับสูงอย่าง Michael Saylor และ Phong Le ได้เคยทำหนังสือโต้แย้งข้อเสนอของ MSCI อย่างดุเดือด โดยเตือนว่านโยบายดังกล่าวเป็นสิ่งที่ “หลงทาง” (Misguided) และอาจส่งผลร้ายแรงต่อตลาดทุน
ดับชนวนระเบิด ‘Passive Fund’
การตัดสินใจถอยของ MSCI ครั้งนี้ มีนัยสำคัญอย่างยิ่งต่อเม็ดเงินในตลาด เพราะหาก MSCI เดินหน้าตามแผนเดิม จะส่งผลให้กองทุน Passive Fund ที่ลงทุนล้อตามดัชนี ต้องถูกบังคับให้เทขายหุ้น (Forced Sell) ของบริษัทเหล่านี้ออกมาทันที
นักวิเคราะห์เคยประเมินตัวเลขความเสียหายว่า หากกฎนี้ถูกบังคับใช้ อาจเกิดแรงเทขายมูลค่ามหาศาลถึง 1 หมื่น - 1.5 หมื่นล้านดอลลาร์ ในกลุ่มบริษัทคริปโตฯ โดย JPMorgan เคยคาดการณ์ว่า เฉพาะ MicroStrategy รายเดียวอาจต้องเผชิญกับแรงเทขายถึง 2.8 พันล้านดอลลาร์
อย่างไรก็ดีแม้วิกฤตจะคลี่คลายในระยะสั้น แต่ MSCI ยังคงเปิดกว้างสำหรับการหารือเรื่องการจัดประเภทบริษัทที่ถือครองสินทรัพย์ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ (Non-operating assets) ต่อไป ซึ่งนักลงทุนยังต้องจับตาดูเกณฑ์ใหม่ในอนาคต แต่สำหรับรอบกุมภาพันธ์นี้ ถือว่า MicroStrategy และพลพรรคคริปโตฯ รอดตัวไปได้อย่างหวุดหวิด